Captain: Folkert-Jan Geertsma

Partijen in ChessTheatre:
Alle partijen

Download PGN bestanden:
Alle partijen

Verslagen:
Ronde 8: Caïssa
Bekerronde 5: HSG
Ronde 7: Voerendaal
Ronde 6: SO Rotterdam
Bekerronde 2: Regiohakkers
Ronde 5: Braceland ESGOO
Ronde 4: HMC Calder
Bekerronde 1: Paul Keres
Ronde 3: HSG
Ronde 2: Groningen
Ronde 1: Utrecht
Voorbeschouwing

 

Logo LSG


Meesterklasse 2010-2011 Eindstand

Meesterklasse MpBp12345678910
1.HSG1868½x88
2.Voerendaal1247x65656
3.Homburg Apeldoorn10444x8565
4.HMC Calder947x658
5.SO Rotterdam842½2524x5575
6.Utrecht744½5x6
7.LSG742½455x745
8.Groningen7395533x5
9.Braceland ESGOO6402445465x
10.Caissa635525x


Snel vergeten

Snel vergeten, een variant op de opmerking snel wegwezen van een paar spelers direct na afloop van de laatste partij. Die opmerking zette mij als captain wel op het verkeerde been. Wat was er in de slotminuten gebeurd op dat bord waar ik niet meer bij kon komen. Raoul was toch niet zoals meerdere van zijn teamgenoten plotseling in de fout gegaan ? Nee gelukkig niet. Hij had gekozen voor het vermijden van een echt (tijd)gokspel en was remise overeen gekomen. Daarmee hield hij de kansen op behoud nog altijd bijzonder groot, maar we hadden eigenlijk gewoon nu al veilig moeten zijn.

Slecht dat is de enig juiste omschrijving van wat er op een aantal borden gebeurde. Maar gelukkig waren er ook lichtpunten, die er trouwens voor zorgen dat er ook dit jaar mogelijk weer drie normen gehaald worden, dat mag dan toch al wel weer een keer onder de aandacht gebracht worden.

Voor zowel Caïssa als LSG stond er best wel het een en ander op het spel, snelle remises bleven daarom ook uit. Pas na ongeveer 3,5 uur spelen viel de eerste uitslag te noteren. Jan-Willem was tegen Kikkert niet lekker uit de opening gekomen en had al een paar keer gevraagd of hij remise mocht aanbieden. Omdat de stand op de diverse borden er steeds beter uit was gaan zien was dat inmiddels toegestaan en het aanbod werd aangenomen.

Wat niet voorzien was, was dat kort daarna een aantal forse fouten gemaakt zouden worden in de partijen van Edwin, Eelke en Rudy. Edwin bouwde zijn zo goed als zeker gewonnen stelling tegen Riemens met behulp van drie dubbel vraagteken zetten in no-time om in een moeizaam toren eindspel met pion achterstand. Meer dan remise zat er toen voor hem niet meer in.

Nog erger verging het Eelke. De tegenstander, v.d. Hoeven, had een kwaliteit geofferd, maar er leek al geruime tijd geen compensatie meer voor dat offer aanwezig, tot dat.... Eelke volledig misgreep.

In de minuten kort voor en na de tijdcontrole zorgden de drie spelers die nog voor een norm kunnen spelen ervoor dat er nog hoop op een redelijke afloop bleef bestaan.

Ivo veroverde zijn tweede achtereenvolgende GM-scalp. Hans Ree werd redelijk in het nauw gedreven, verloor een kwaliteit en werd vervolgens in een eindspel deskundig uitgetikt.

Voor het publiek was de partij van Arthur tegen Wubbink aantrekkelijker. Beide spelers kozen voor aanval en waren bereid ook materiaal te investeren. Daarbij kreeg Arthur met afstand het grootste rendement.

Mark maakte het tegen Bezemer nog even spannend door het slaan, tevens winnen, van een toren pas na enkele minuten -en daarmee op het moment dat hij de tijd had overschreden- uit te voeren. Mark was zeker van het feit dat hij al 40 zetten had gedaan, maar Bezemer wilde toch reconstrueren. Gelukkig bleek de notatie van Mark correct waarna de tegenstander gelijk opgaf.

2-4 dus, maar ook twee verloren en twee nog niet geheel duidelijke stellingen. Rudy had tegen Rob Witt in een goede (zo niet gewonnen) stelling een toren weggegeven. Tegen beter weten in speelde hij nog enige tijd verder, maar resultaat bleef uiteraard uit.

Invalster Linda bood Ivo Timmermans in een scherpe partij lang goed tegenstand, maar na de tijdnoodfase stond zij toch een kwaliteit achter. Dat bleek in het eindspel te veel van het goede.

4-4 en twee nog redelijk gesloten stellingen. Michiel met een lichte plus tegen Paul van der Sterren en Raoul met lichte problemen tegen Hovenga. Het werden uiteindelijk toch gewoon twee remises ondanks het feit dat er nog van alles werd geprobeerd.

De conclusie is dan ook duidelijk: de inzet was van alle spelers ronduit goed, alleen maakten "de onzen" te veel fouten om tot winst te komen. Hopelijk kunnen we er in de gezmelijke slotronde een groot feest van maken met drie normen. We zullen zien.

Tekst: Folkert Jan Geertsma


Strijdend ten onder

We wisten het al aan het begin van het seizoen: om de finale-dag van de KNSB-beker te halen moest afgerekend worden met bekerhouder/landskampioen HSG. Een zware opgave, maar toch ook weer niet onmogelijk. Omdat vrijwel alle spelers op dinsdag 5 april beschikbaar waren had ik vooraf al een moeilijke keuze, wie op te stellen ?

Het werden Mark, Arthur, Jan-Willem en Edwin die de stunt moesten gaan verzorgen. Want een stunt moest het wel gaan worden toen kort voor de aanvang bleek dat HSG wel bijzonder sterk was opgekomen. De bijna altijd meespelende Henk Vedder ontbrak en was vervangen door Jan Smeets. Daarmee verscheen HSG met 4 grootmeesters met een gemiddelde rating van boven de 2600.

Als eerste was (wie anders ?) Edwin klaar. Ondanks een nog aanwezige verkoudkheid speelde hij een goede partij. Hij bracht Friso Nijboer in lichte problemen, maar ook niet meer dan dat, remise.

Artur gaf de jarige Jan Smeets de partij niet cadeau. Serker nog Jan werd behoorlijk in de problemen gebracht door onze man in vorm. Maar ook Arthur kwam net niet tot winst.

Ook op het derde bord werd het remise. Alleen was het hier Jan-Willem die goed weg kwam tegen Wouter Spoelman. Na de opening had hij op het oog niet al te veel compensatie voor de dame die hij had moeten geven. In de slotfase bleek hij het de tegenstander toch net voldoende moeilijk gemaakt te hebben.

Mark was daarna tegen Loek van Wely als laatste bezig, helaas in een hopeloze stelling. Waar het mis is gegaan weet ik niet (ik speelde zelf bijna de gehele avond in het vijfde). Bij de analyses achteraf zag ik Mark regelmatig remise maken dan wel winnen, maar dat was in de uitslag dus niet terug te zien.

Tijdens de avond werd er voor belangstellenden in een apart zaaltje met een tweetal demonstratieborden de nodige uitleg gegeven door Rudy en Gert-Michiel. Naar ik heb begrepen een zeer geslaagd experiment. De partij notaties volgens dit weekend nog. De ook aanwezige René Olthof heeft onderstaande foto's gemaakt:

Tekst: Folkert Jan Geertsma


We houden het spannend

Na het goede optreden tegen Rotterdam was er hoop dat er ook tegen Voerendaal "wat te halen viel". De spelers moesten dat helaas wel gaan doen zonder non-playing captain, die moest namelijk invallen in het derde team, met ook een iets minder uitgebreid verslag als gevolg.

De wedstrijd begon rustig. Edwin en Jan-Willem kwamen kort na elkaar na iets meer dan twee uur spelen remise overeen met respektievelijk Hausrath en Orlov. Ook Mark had graag een snelle puntendeling gehad. Tegen Sielecki had hij al snel geen goed gevoel bij zijn stelling. Na een zet of twaalf bood hij dan ook remise aan. Het vredesvoorstel werd geweigerd waarna bleek dat het gevoel van Mark bepaald niet ongegrond was.

De situatie werd er kort voor de tijdcontrole niet beter op. Raoul was tegen Oscar Lemmers een pion achter gekomen, maar leek nog net binnen de remisemarges te zitten. Omdat Raoul nog 2 minuten op de klok had voor 3 zetten werd de tijdnood verder niet meer gevolgd door de wedstrijdleider. Wat er in de slotfase precies gebeurd is, is dan ook niet helemaal bekend. Volgens Raoul had hij na het uitvoeren van zet 39 en het indrukken van de klok nog zes seconden over. Oscar meende na het noteren van de 39e zet van Raoul nog 2 seconden gezien te hebben. Zonder dat Oscar nog een zet had gedaan was de tijd vervolgens door Raoul overschreden, zijn klok liep nog of liep weer. Een bijzonder onbevredigende reglementaire nederlaag was het gevolg, want was dit nu een geval van een defecte klok of niet. Wellicht wordt dit nog aan de competitieleider voorgelegd.

Het werd zelfs 1-4. Rudy leek nog niet geheel terug van zijn korte vakantie bij zijn vriendin. Zijn spel tegen Tom Bus was voor mij in elk geval onherkenbaar. Toen hij tot overmaat van ramp pardoes een stuk weg gaf was de partij snel beslist.

Daarmee was de tijdcontrole gehaald en kon de schade worden opgemaakt. Michiel en Eelke stonden beide een kwaliteit achter in ook nog eens een mindere stelling. Hoop op matchpunten was er dus niet meer. Het ging nog om "damage-control" en de kansen op een mesternorm voor Arthur.

Voor de "damage-control" zorgden Ivo en Martin. Ivo was tegen Levin bijzonder goed uit de opening gekomen. Hij hield zijn plus goed vast en scoorde in een toren-eindspel met pluspion een dik verdiend punt

Martin bleek in een Paard tegen Loper eindspel beter gerekend te hebben dan tegenstander Christian Braun en dat leverde een vol punt op.

Het behouden van kansen op een meesternorm moest Arthur uiteraard zelf voor zorgen. Met Ali Bitalzadeh had hij voor de zoveelste keer dit seizoen een gerenommeerde meesterklasse speler te bestrijden. De aanval van Arthur leverde een kwaliteit op, waarna de partij koel werd uitgetikt, daarmee de eindstand op 4-6 brengend.

De spanning blijft er dus in. Gaat Arthur bij zijn debuut een norm scoren, maar vooral ook houd LSG het hoofd koel in de volgende "vier-punter" tegen Caïssa.

Tekst: Folkert Jan Geertsma


Gemiste kans!

Gezien de stand van de ranglijst was het treffen tussen SO Rotterdam en LSG van groot belang. Met de degradatiezone op slechts één matchpunt verwijdert waren beide teams uit op een zege. LSG compleet en voorbereid, Rotterdam versterkt en naar ik aan neem ook voorbereid.

De versterking van Rotterdam was gelukkig niet zo groot als gepland. De IM's Bart Michiels en Rini Kuyf, net zoals als onze topscorer Mark van der Werf jarig op de speeldag, zouden oorspronkelijk invallen voor de twee op papier zwakste spelers Michiel Besseling en Rogier van Arkel. Op de speeldag zelf werd het invallen voor Pascal Vandevoort en Rogier van Arkel , als gevolg van autopech van de Belg.

Ondanks het feit dat Rotterdam nu het ELO-overwicht had in plaats van LSG heb ik eigenlijk bijna de gehele wedstrijd een goed gevoel gehad met betrekking tot de afloop. Kijkend naar de indeling en de op de borden gekomen openingen was ik al snel van mening dat 2 bordpunten op de bovenste vijf borden voldoende moesten zijn voor ten minste een gelijkspel. En die twee bordpunten zaten er eigenlijk voortdurend in.

Edwin was zoals wel vaker als eerste klaar. Tegen Martin Martens kreeg hij een gambiet variant op het bord die hij in zijn voorbereiding ook had bekeken. Helaas te oppervlakkig waardoor Martens toch relatief makkelijk met remise kon ontsnappen.

Omdat ik in de tijdnood door de wedstrijdleider verzocht werd te helpen met het in de gaten houden van de gang van zaken op het bord (en de klok) bij de partij Jan Willem van de Griendt - Rudy weet ik niet helemaal precies de volgorde waarin de partijen in de tijdnood werden beëindigd, maar na de tijdcontrole stond LSG in elk geval op een 2-3 voorsprong. (met de twee gehoopte bordpunten op de bovenste vijf borden).

Onze topscorer, Mark, had aan het begin van het middenspel tegen Luc Winants een pion geofferd en had daar zeer goed tegenspel voor gekregen. Helaas net niet voldoende om er vol voor te gaan, maar de remise was opnieuw een stap in de richting van een eventuele tweede GM-norm.

Een eventuele norm, maar dan een IM-norm, is ook nog altijd haalbaar voor Arthur. Speciaal voor dat doel was hij dit keer geplaatst op het derde bord. Tegen Frans Cuijpers werd het al snel een alles of niets partij. Lange tegen korte rokade, oprukkende pionnen om de verdediging open te breken en uiteindelijk een stukoffer van Frans Cuijpers en dat bleek toch te veel van het goede. Sneller dan waarschijnlijk door Cuijpers verwacht had Arthur de verdediging weer op orde en kon een vol punt worden binnengehaald.

Zeer boeiend was ook partij van Eelke tegen Rini Kuyf. Ver opgerukte vrijpionnen, offers, alles zit er in en zoals wel vaker bij dat type partijen wordt het dan uiteindelijk remise omdat een van de beide spelers aan de noodrem (eeuwig schaak dan wel zetherhaling) trekt.

Ook Raoul had in de tijdnoodfase een halfje bij laten schrijven. Tegen Michiel Besseling had hij een betere pionnenstructuur, maar daar stond een loperpaar tegenover. Kortom een soort dynamisch evenwicht. Raoul wist daarbij dat hij geen risico's hoefde te nemen en deed dat dan ook niet.

3-2 dus en met de resterende stellingen leek een overwinning mij wel zeker. Helaas ging dat feest niet door.

3-3 werd het door een nederlaag van Jan-Willem tegen Bart Michiels. Jan-Willem werd al snel in de verdediging gedrukt en toen hij vervolgens ook nog een pion in moest leveren was duidelijk dat het verder spelen werd tegen beter weten in.

Rudy had in de tijdnood tot afgrijzen van mij (soms heb ik het idee dat het eigenlijk maar beter voor in elk geval mijn geestelijke gezondheid zou zijn als ik niets van het schaken zou begrijpen) eerst dame winst gemist en vervolgens een pion weggegeven. Desondanks was er een gewonnen stelling (vier vrijpionnen ter compensatie van twee kwaliteiten achterstand) over gebleven. In de fase na de tijdnood maakte Rudy geen fouten meer.

Martin speelt een bijzonder ongelukkig seizoen. De partij tegen Bonno Pel werd daar geen uitzondering op. Na een soort loopgraven oorlog kwam Martin best comfortabel te staan. Ten minste een remise was mijn oordeel. In de slotfase ging het helaas toch mis. Eerst werd het voordeel weggegeven en vervolgens werd er in een pionnen eindspel misgegrepen (a5 was een stap te ver).

Rotterdam profiteerde dankbaar en greep vervolgens het eerste matchpunt. Michiel had in de opening tegen Maarten Solleveld een pion geofferd, waar hij onder meer een sterk loperpaar als compensatie voor had gekregen. Een wat ongelukkige keuze, het winnen van een kwaliteit ten koste van een tweede pion, deed de partij echter weinig goeds. Michiel bleef lang proberen toch nog een halfje binnen te halen, echter zonder succes.

Met nog enkele minuten te spelen leek daarna de wedstrijd helemaal een dramatische wending te krijgen. Ivo was tegen Samir Akrawi in een dame eindspel met drie pluspionnen terecht gekomen. Met nog twee minuten op de klok liet hij iets te snel één van die pionnen tot dame promoveren. Hij had gemist dat de tegenstander die dame met een truc (een schaak met een ongedekte dame, die niet geslagen kon worden in verband met pat!) onmiddellijk kon winnen.

Dat maakte de winst zeker gezien de geringe resterende tijd plotseling veel ingewikkelder. Gelukkig hield Ivo het hoofd koel en haalde alsnog het verdiende punt binnen 5-5.

De puntendeling zorgt er voor dat Rotterdam en LSG weer een plaats op de ranglijst zijn gestegen.

Tekst: Folkert Jan Geertsma

Hakkers !?

In de tweede bekerwedstrijd van dit seizoen kreeg LSG te maken met een onbekende tegenstander: Regiohakkers. Er was gevraagd of er al om 19:30 uur kon worden begonnen. Uit een kort gesprek met een van de spelers bleek op de speelavond ook de reden, het vervoer terug. De spelers bleken woonachtig in verschillende plaatsen, oa. Veenendaal, Spijkenisse en een plaats in België en voor één van hen was de laatste vervoersmogelijkheid naar huis een trein met vertrektijd 23:50.

Eventuele vervoersproblemen dus bij de tegenstander, voor LSG was er meer het probleem dat januari de maand is waarin Tata Steel Chess Tournament verspeeld wordt en er ook nog vakanties worden gehouden. Gelukkig bleef er nog een dinsdag over waarop een representatief team kon aantreden : 25 januari.

Het was een boeiende dinsdagavond. De leden die kwamen voor de interne werden gezamenlijk aan het vouwen van de Notenboomtoernooi-folders gezet, ik had een langdurige ontmoeting met een zoon van een van de vroegere leden die zijn verzameling boeken, krantenknipsels en aantekeningen aan LSG had achtergelaten, en ik kon ook boeiende discussies voeren met onder meer een speler uit het tweede over de stellingen.

Boeiend omdat al snel bleek dat ik een geheel andere visie had op wat er op de borden gaande was. Op het moment dat ik al een zege verwachtte had de "genoemde" speler het idee dat we mogelijk zelfs met 3-1 gingen verliezen. Slechts over één bord waren we het eens. Op het derde bord stond Ivo duidelijk gewonnen.

Eelke was als eerste klaar. In de opening had hij niet erg veel bereikt. Voor de tegenstander het sein om maar eens een keer een remisevoorstel te doen. Kijkend naar de andere borden had ik het idee dat dat voorstel wel aangenomen mocht worden. Eelke, die duidelijk meer tijd over had, ging vervolgens rustig "in de denktank" ondertussen de ontwikkelingen op de andere borden observerend. Met nog ongeveer tien minuten op de klok ging hij akkoord en ongeveer 20 minuten daarna was de teamoverwinning een feit.

Ook Raoul had aanvankelijk weinig aanknopingspunten, maar naarmate de tijd vorderde kreeg ik steeds meer vertrouwen in zijn stelling. De pionnenstructuur en de activiteit van zijn paarden leken mij goed voor een kleine plus. Toen de resterende bedenktijd voor beide spelers steeds minder werd sloeg Raoul keihard toe bij het eerste de beste foutje van zijn tegenstander.

stelling Ivo Kort daarna besliste Rudy de strijd. De opening had hij al eerder op het bord gehad. Maar dan wel twee of drie seizoenen geleden en de analyses naar aanleiding van die partij was hij zoals hij zelf aangaf al weer vergeten. Heel erg was dat niet. Ook nu kreeg hij weer voldoende compensatie voor de geofferde pion. Dit keer was het niet een sterk loperpaar, maar een sterke(zwarte) pion op g3 die de tegenstander kopzorgen, en uiteindelijk zelfs de genadeklap bezorgde.

Dus een ruime zege hoor ik u denken. Nee, want nog geen minuut na de winst van Rudy voltrok zich bij Ivo een klein drama. Met op de klok een riante tijdsvoorsprong (5- 1 minuut) en op het bord een totaal gewonnen stelling vond Ivo een van de weinige zetten die verloor .

Of het diagram helemaal correct is weet ik niet, maar waar alles om draaide is wel direct terug te vinden. Zwart heeft zojuist zijn koning op de e-lijn geplaatst. Met al een pluspion is het logisch dat je even kijkt of het mogelijk is de torens af te ruilen maar dat idee moet je gewoon snel verwerpen. Helaas Ivo deed dat niet. Na Te3 en f4+ werd het notatiebiljet verscheurd en volgde een snelle gang naar de bar,wellicht om met veel drank de ramp zo snel mogelijk weer te vergeten......

Tekst: Folkert Jan Geertsma


Voorteken ?

Zaterdag 8 januari. Een bizarre dag. LSG mist niet alleen twee basisspelers, ook de teamleider ontbreekt gedurende de eerste drie uren van de wedstrijd. Een volstrekt ongebruikelijke situatie. Zowel de spelers als de captain zijn normaal bijzonder trouw, en het leek dus een al een voorteken.

"Problemen" dus bij LSG, maar zeker niet bij tegenstander Braceland ESGOO, dat met meer Duitsers (7 stuks !!) en daarmee ook gelijk meer ELO-punten, aantrad dan deze competitie tot nu toe gebruikelijk. Competitiebeïnvloeding die deze ronde veel meer terug te vinden was in de diverse opstellingen in de meesterklasse.

Gedurende mijn afwezigheid waren al twee partijen tot een einde gekomen. Edwin kwam al snel remise overeen met Michael Feygin toen bijna al het materiaal er al na de opening af ging. Jan-Willem kon naar eigen zeggen niets maken van het afbraak-schaak van Kluyner.

Bij mijn binnenkomst in het Denksport Centrum in Leiden liet ik mij door beide spelers kort bij praten over de situatie op de borden. Van hetgeen ik hoorde werd ik niet echt vrolijk en helaas bleken beide heren geheel volgens verwachting gelijk te hebben. Het was weliswaar niet hopeloos, maar ESGOO had duidelijk de betere kansen.

De stand bleef nog even in evenwicht. Arjen, een van de invallers, had een dynamisch evenwicht verkregen tegen Zyon Kollen. Het verlies van een kwaliteit was goed op te vangen geweest met een loperpaar en een pluspion.

Arthur Pijpers kon zich tegen Rafael Fridman niet neerleggen bij "niets doen" en dat werd hem noodlottig. Daarmee nam ESGOO voor de eerste keer een voorsprong.

Voor de tijdcontrole werd het nog 2-3 door een puntendeling bij de partij tussen Michiel en Thomas Fiebig. Fiebig had in de slotstelling weliswaar een loper en een pion meer, maar de pion was een randpion en de loper van de verkeerde kleur.

De tweede invaller aan LSG-zijde, Mark Irwin, had lange tijd de ondankbare opdracht te zoeken naar winstmogelijkheden in een nauwelijks betere stelling tegen Jaap Vogel. Pas na ongeveer vijf uur spelen kreeg hij toestemming een van de remise aanbiedingen aan te nemen.

De nog altijd aanwezige hoop op een goede afloop werd aangewakkerd door topscorer Mark van der Werf. Tegen Frank Kroeze had hij de gehele partij het betere van het spel. De verkregen materiaal voorsprong was uiteindelijk niet eenvoudig te verzilveren, maar Mark deed dit wel : 3,5-3,5

Er was op dat moment nog een nederlaag te verwachten van Raoul (tegen Christaan Richter), maar Martin was met een kwaliteit voorsprong uit de eerste fase gekomen en Ivo leek hard op weg een zwaar bevochten remise te gaan halen tegen Sarah Hoolt (ondanks zijn loper achterstand), kortom de 5-5 leek haalbaar.

In het laatste half uur pakte het toch anders uit. Raoul verloor inderdaad, maar dat deed Martin ook...... Daarmee was het pleit beslecht en was het feit dat Ivo inderdaad het T-T+L remise hield slechts van belang voor de statistieken.

Voor de een snelle verbetering overweeg ik een onderzoek te starten naar het klonen van Mark van der Werf, met 4,5 uit 5 en een TPR van boven de 2800 van onschatbare waarde.

Tekst: Folkert Jan Geertsma


Waar ging het mis ?

Voorafgaand aan het treffen met HMC Calder waren de verwachtingen hoog gespannen. De tegenstander had wel een ELO-overwicht, maar stond zonder zege toch in de de gevarenzone. En wij waren toch lekker gestart. Kortom het moest toch kunnen. En toch ging het mis.

Maar waar ging het eigenlijk mis ? Lag het aan de topborden ? 1 uit 5 is niet veel, maar om daar nu gelijk de schuld te leggen vind ik toch echt te ver gaan. Lag het aan de staartborden ? Op de borden waar we wel sterkere spelers hadden zitten werd niet gewonnen, maar opnieuw daar wil ik niet de schuld leggen.

Verhoeven - Roobol, cruciaal ?

Lag het dan aan de teamcaptain ? Tsja ik was op het moment dat Edwin remise aangeboden kreeg (na ruim twee uur spelen) inderdaad niet in de zaal, maar in de analyseruimte bij Jan-Willem en daarmee voor Edwin onvindbaar. Een moment van falen van de captain, maar één zo'n moment kan het toch ook niet zijn.....

Nee het echte pijnpunt vind ik moeilijk aan te wijzen, en toch blijf ik het gevoel houden dat we een kans gemist hebben. Belangrijk kantelpunt was wellicht de nederlaag van Martin, maar daarvoor was er ook op andere borden het een en ander gemist.

De wedstrijd begon rustig met een remise na ongeveer twee uur spelen bij Jan-Willem tegen Geert van der Stricht. Hij kreeg vanuit de opening weliswaar het loperpaar, maar dat had geen kracht.

Ivo verzuimde tegen David Miedema het paard op f4 te slaan. Dat was Rudy ooit in het verleden ook een keer overkomen tegen Maartje de Jonge, reden voor onze voorzitter te proberen de zet Lxf4 via gedachtengolven bij Ivo te laten landen, helaas bleek Rudy over onvoldoende paranormale gaven te beschikken. In de partij ging het daarna wel erg hard mis.

De eerste tegenvaller kregen we te verwerken bij Michiel die oud-teamgenoot Christov Kleijn geruime tijd goed onder controle had gehouden. Op het moment dat de remise voor het grijpen leek ging het als nog volledig mis

Twan Burg - Mark v.d. Werf kort voor d5 !?

Het werd zelfs 3½-½. Martin kwam tegen Tom Verhoeven goed uit de opening, had opvallend genoeg ook minder tijd gebruikt. Kortom geen vuiltje aan de lucht. Maar ergens stokte het. De zetten kwamen steeds moeizamer uit Martin zijn handen, werden ook kwalitatief minder en de tijdsvoorsprong bleef slinken. Het had misschien een teken moeten zijn. Wellicht had ik in moeten grijpen en Martin opdracht moeten geven remise aan te bieden toen het nog niet te laat was. In de tijdnood "bevroor" Martin definitief.

Gelukkig waren er ook nog positieve dingen te melden. Mark besloot op zet 22 de partij tegen Twan Burg met het speculatieve .., d5 op scherp te zetten. Het werd echter nog veel scherper dan hij verwacht had. Twan gooide er eerst een paard op f7 tegenaan en later nog een kwaliteit op e1. De zwarte koning moest het vrije veld in lopen, maar kwam uiteindelijk op e5 toch relatief veilig terecht. De aanval liep dood en de materiële voorsprong deed vervolgens de winst bij Mark belanden. Een partij die zeker het naspelen waard is.

We kwamen nog verder terug door een zege van Raoul van Ketel op Michiel Abeln. Vanuit de opening leek Raoul zijn tegenstander helemaal te gaan overspelen, maar rond zet 20 viel het voordeel toch wel weer behoorlijk tegen. Gezien de stand in de wedstrijd moest Raoul op een goed moment een remise aanbod afslaan. Dat pakte goed uit.

Met de 3½-2½ stand was de tijdcontrole bereikt en kon de schade worden opgemaakt. Dat maakte al snel duidelijk dat er eigenlijk geen kans meer was op succes. dat wil zeggen niet voor het team, maar wel persoonlijk.

Eelke had het de hele middag al zwaar tegen Erik van der Doel en had na zet veertig een kansloze stelling met twee pionnen achterstand. Na nog wat plichtmatige zetten werd de strijd gestaakt.

Pijpers - Ondersteijn

Edwin was onverwacht geconfronteerd met Paul Span, die koos voor een echte beton-opzet. Veel eer viel er op die manier niet behalen. De wil om te winnen bracht Edwin nog even behoorlijk in problemen, maar gelukkig werd het verdiende halfje toch binnen gehaald.

De wil om te winnen was bij Rudy tegen Jeroen Bosch aanvankelijk nog niet aanwezig. Na twee dagen buikgriep wilde hij graag voor een snelle remise gaan. Dat werd hem niet door Jeroen niet gegund. En toen Jeroen hem na de tijdcontrole die remise wel gunde was er vervolgens die verschrikkelijke captain die hem opdracht gaf toch door te spelen (en voor de winst te gaan). Rudy deed zijn best, maar de puntendeling was onvermijdelijk.

Arthur beperkte tot slot de schade tot 5½-4½. Tegen Niels Ondersteijn had hij al snel het betere spel. Met behulp van een opgerukte pion werd een stuk gewonnen en toch bleef het lastig. Zwart hield met zijn blok vrijpionnen op de damevleugel tegenspel. Arthur maakte de juiste keuze: met voor beide spelers een extra dame werd het behalen van de winst opvallend genoeg eenvoudiger.

Foto's: René Olthof (HMC Calder)
Tekst: Folkert Jan Geertsma


Echt bekerschaak

LSG heeft dit jaar een bijzonder zware bekerindeling, in poule C samen met Paul Keres en HSG. Jammer, want op deze manier zullen er nog voor de finale-dag tenminste twee erkende cupfighters het strijdtoneel gaan verlaten. En met de bijzondere "loting" Paul Keres - LSG werd bepaald dat de eerste zelfs al in de eerste ronde zou gaan sneuvelen.

Paul Keres en LSG hebben zich in het recente verleden meer dan eens voor de finale-dag weten te plaatsen, het simpele gevolg van het feit dat beide clubs de beker serieus nemen (diverse meesterklasse teams nemen zelfs niet de moeite een team in te schrijven). Het serieus nemen stond een uiterst sportief duel echter niet in de weg. Volgens mij is hier de geweldige ambiance in Utrecht - enkele jaren geleden al in een bekerverslag beschreven door Jan Bey - debet aan.

Op het afgesproken aanvangstijdstip (19:45) was naast een groot aantal leden van Paul Keres namens LSG alleen uw verslaggever present. Met buiten een gevoelstemperatuur van circa -15 en in wijk die meer weg heeft van een labyrinth waar je eenvoudig een heel tiental in kan laten verdwalen begin je je dan wat zorgen te maken. Maar nog voor acht uur kwam alles goed dankzij de moderne technogie. Michiel werd na wat telefonisch overleg ("ik sta hier op de Oude Gracht in de buurt van de Etos, maar ze kennen de Moutstraat niet", "Michiel wacht even dan loop ik ook naar de Oude Gracht, he ik zie hier aan de overkant een Etos en een Gall en Gall is dat waar jij bent?", "Folkert ik zie je al staan") als laatste "opgespoort". En tijdverlies bleef uit omdat Paul Keres niet wilde profiteren van de problemen die LSG had met het vinden van de zaal.

De ontvangst was zowiezo al uiterst aangenaam te noemen. Ik werd niet alleen van een lekker bakje koffie voorzien, maar kreeg ook twee recente clubbladen (zien er goed uit!) in de hand gedrukt en had een goede zitplaats om deze te kunnen lezen en ook nog de partijen te kunnen volgen. Zo goed heb ik het als teamleider bij de meeste competitiewedstrijden niet gehad!

En wat zag ik zoal op de borden ?

Jan-Willem was zoals hij het zelf uitdrukte bezig met een "Haasje": de tegenstander onder druk zetten met het in hoog tempo op het bord gooien van vele zetten theorie. Naar eigen zeggen week hij op zet 20 af van de partij Van der Weide - de Jong. Of dit een verbetering was weet ik niet. Er kwam in elk geval een dubbel toren eindspel op het bord met een tijdsverhouding anderhalf uur - een minuut. Met de verbonden vrijpionnen van Jan-Willem op de d- en e-lijn had dat voor problemen kunnen zorgen als wit niet een eeuwig schaak had met de torens op de zevende rij.

Ruim een uur later was Eelke als tweede klaar. Aan het begin van het middenspel had hij een pion verloren. Maar op de een of andere manier deed dit met name de tegenstander, Jan Breukelman, blokkeren. Er werd steeds meer tijd verslonden en de pion voorsprong werd wel heel erg star verdedigd, ten koste van een volkomen buitenspel staande dame. Met nog minder dan een minuut op de klok (bij elke zet kwamen er slechts vijf seconden bij) ging zwart volledig de fout in en sloeg Eelke genadeloos toe. Misschien niet fraai, maar wel effectief, bij bekerschaak heel belangrijk.

Op het derde bord speelde Rudy ondertussen een boeiende partij tegen Xander Wemmers. Na de Slavische opening stond hij voor de principiële keuze verdedigen met g6, of kiezen voor actie met e5. Hij koos voor het laatste en dat pakte bijzonder goed uit. Toen Rudy een pion veroverde was al snel duidelijk dat er nog maar één speler aansprak kon maken op de zege. Uiterst beheerst tikte Rudy de patij uit.

Hoewel de strijd daarmee was beslist werd er nog enige tijd verder gespeeld bij het duel van Michiel tegen Mark Smits. Op het moment dat Michiel nog maar weinig tijd had en Mark een fout(je) maakte werd toch maar voor remise gekozen : 3-1.



Paul KeresLSG 1 - 3
Hugo ten Hertog (2294)Jan-Willem de Jong ½ - ½
Jan Breukelman (2222) Eelke Wiersma 0 - 1
Xander Wemmers (2411)Rudy van Wessel 0 - 1
Mark Smits (2235)Michiel Bosman ½ - ½
Tekst: Folkert Jan Geertsma


Kansloze nederlaag

LSG heeft dit seizoen HSG geen moment in problemen kunnen brengen. Vooraf was er nog een beetje hoop op een sensatie, maar het werden de kille cijfers 2,5-7,5. LSG viel daardoor op de ranglijst terug naar de plaats waar het vorig seizoen eindigde, de vierde.

Op de wedstrijddag werd al gestart met een 0-1 achterstand. Jan-Willem de Jong was in een vooruit gespeelde partij tegen Loek van Wely in het middenspel een pion kwijt geraakt en dat brak hem in een toreneindspel op.

Op de speeldag zelf ging er veel mis op en naast de borden. Grote tegenvaller voor LSG was de aanwezigheid van allerlei bridgers in de grote zaal van het Denksport Centrum. De topper tegen HSG, waar ook opvallend veel toeschouwers op afkwamen werd dientengevolge in een kleine en soms ook rumoerige ruimte verspeelt. Tegenvaller voor HSG waren diverse vervoersproblemen, waardoor meerdere spelers met een tijdsachterstand begonnen.

Al snel kwam de 0-2 op het bord. Ivo ging al in de opening tegen Erwin l'Ami in de fout, waardoor de stukken al na ongeveer twee uur spelen terug konden in de beginstand.

De vele toeschouwers, zagen daarna nog diverse foutjes en fouten gemaakt worden. Eelke nam tegen Wouter Spoelman te veel risico's toen hij een pion op b2 snoepte, het kostte hem uiteindelijk een stuk en daarmee de partij.

Michiel nam te veel risico's op de koningsvleugel. Toen de dame van Robin van Kampen op h3 de weg terug van de koning van Michiel afsneed was al duidelijk dat het mis zou gaan.

Edwin kwam tot zijn verbazing tegen Jan Smeets in een variant terecht, waarmee hij in Plovdiv bij het Europese clubkampioenschap nog succesvol was geweest. Het gaf hoop op een goed resultaat, maar dat bleef dit keer uit.

Bij de 0-5 stand kwam eindelijk het lichtpuntje. Arthur had tegen Henk Vedder voortdurend het initiatief en bouwde dat goed uit.

De wedstrijd werd vervolgens beslist bij de partij tussen Raoul en Jop Delemarre. Raoul bracht Jop aan de rand van de afgrond -mat in 1 dreiging- maar moest toch in remise berusten als gevolg van eeuwig schaak. 1,5-5,5.

Martin en Friso Nijboer tekenden de vrede toen zij beide nog heel veel zetten in heel weinig bedenktijd moesten doen. Bij de analyse bleek dat Martin zich daarmee waarschijnlijk een halfje te kort deed.

Mark, zo hoorde ik van omstanders, miste in de opening een goede kans, had vervolgens nog wel lang het beste van het spel, maar kwam toch niet verder dan remise.

Die remise van Rudy tegen Anish Giri in de slotminuten helaas niet gegund. Rudy had in de eerste tijdnoodfase onnodig een pion ingeleverd, maar leek in een eindspel met ongelijke lopers de zaak nog te kunnen redden, maar Anish ging er nog eens goed voor zitten en zette Rudy in de slotfase toch op het verkeerde been.

Volgende ronde uit tegen het nog niet lekker draaiende HMC zal moeten blijken of de spelers deze nederlaag goed verwerkt hebben.



Vernietigende invloeden

Het vertrekken van een sponsor is voor een ploeg in de meesterklasse vaak vernietigend. De invloed van de bundesliga kan op enkele meesterklasse teams twee tot drie keer per seizoen ook vernietigend zijn. Bij Groningen viel dit seizoen alles samen, de sponsor is vertrokken en de twee sterkste spelers kozen er voor te spelen in de gelijktijdig verspeelde Bundesliga. LSG had dan ook voor het eerst in jaren een groot ELO overwicht in de jaarlijks terugkerende uitwedstrijd tegen Groningen en maakte daar dankbaar gebruik van: 3-7.

Al na een uur spelen had ik mede op basis van een paar prima stellingen bij o.a. Edwin, Raoul, Martin en Arthur een goed gevoel over de afloop van de wedstrijd en besloot ik maar met een biertje van wat zon te gaan genieten.

Dat bleek een signaal dat niet overal goed uitpakte, maar de schade bleef beperkt. Wel hebben we nog heel even achter gestaan, maar nog voor de tijdcontrole waren de matchpunten al binnen, 2,5-6,5. En al om half zes bepaalde Eelke de eindstand op 3-7, waardoor we zelfs de kans hadden uitgebreid in Groningen te eten alvorens we met de trein huiswaarts keerden.

Michiel was als eerste klaar. Tegenstander Joop Houtman koos al direct in de opening voor betonschaak. Voor Michiel viel hierdoor niet meer dan een halfje te halen.

Rudy was een van de twee spelers met een sterkere tegenstander, Daan Brandenburg. Hij kwam vervolgens ook nog eens in een voorbereide variant terecht. Het werd zo een een weinig vrolijke middag voor onze voorzitter (0,5-1,5).

Edwin had na de opening tegen Joost Wempe een ruimtevoordeel, betere ontwikkeling, initiatief, kotom het type stelling dat hij vaak goed weet te benutten, zo ook dit keer (1,5-1,5).

Martin had een verrassende tegenstander, de teamcaptain Bart Beijer. Hij liet zich niet beïnvloeden door het grote ELO-verschil en de opvallende opening 1. .., b5 en bracht het punt risicoloos binnen (2,5-1,5).

Raoul was de tweede speler met een op papier sterkere tegenstander, Iozefina Paulet. Op het bord was dit niet terug te zien. een klein openingsfoutje leidde tot een geweldig offensief van Raoul afgerond met een fraai mat(3,5-1,5).

Arthur leek al snel op een tweede overwinning af te stevenen. Achteraf bleek dat hij iets te snel op de koningsstelling van Alexander van Pelt was afgestormd. Een onverwacht dan wel onderschat stukoffer deed de kansen volledig keren (3,5-2,5).

Het binnenhalen van de matchpunten ging vervolgens heel snel Ivo en Jan-Willem zetten hun tegenstander Roel Donker en Arjan Dijkstra na al geruime tijd beter te hebben gestaan mat. En tien minuten voor de tijdcontrole staakte Erik Hoeksema de strijd tegen Mark (6,5-2,5)

Eelke stond op dat moment tegen Milan Mostertman nog wel een pion achter, maar qua stelling leek remise het meest voor de hand liggend. Een half uur later werd inderdaad de vrede getekend: 3-7.

LSG en HSG zijn na twee ronden de enige teams met vier matchpunten. De onderlinge ontmoeting op 20 november wordt dus de strijd om de eerste plaats. Ik hoop dat de lijst grote namen bij HSG de spelers van LSG weer tot grote daden inspireert.



GroningenLSG 3 - 7
Erik HoeksemaMark van der Werf 0 - 1
Daan Brandenburg Rudy van Wessel 1 - 0
Joost WempeEdwin van Haastert 0 - 1
Milan Mostertman Eelke Wiersma ½ - ½
Roel DonkerIvo Wantola 0 - 1
Joop HoutmanMichiel Bosman ½ - ½
Arjan Dijkstra Jan-Willem de Jong 0 - 1
Iozefina PauletRaoul van Ketel 0 - 1
Bart BeijerMartin Roobol0 - 1
Alexander van Pelt Arthur Pijpers1 - 0
Tekst: Folkert Jan Geertsma


Flitsende start

De wedstrijden tussen LSG en Utrecht zijn altijd spannend en eindigen bijna altijd in een gelijkspel. Dit jaar was voor wat betreft de spanning geen uitzondering, maar er was dit keer wel degelijk een winnaar: LSG!

LSG - Utrecht Na een uur of twee spelen leek die winst er bepaald niet in te ztten. Er waren zelfs spelers en omstanders bang voor een nederlaag met duidelijke cijfers. Ik vond dat op dat moment iets overdreven, maar gerust op een goede afloop was ik ook niet.

Na het derde uur ging het echter in hoog tempo de goede kant op. Na een rustige remise tussen Michiel en Jeroen Willemze, het evenwicht werd nimmer verbroken, bezorgde Eelke voor de eerste keer een voorsprong. Thomas Willemze werd langzaam weggedrukt en toen na een kwaliteit ook nog eens een dame verloren ging werden de stukken snel in de beginstelling terug geplaatst.

Lang plezier hadden we niet van deze voorsprong. Ivo had tegen Menno Okkes al snel veel te veel tijd verspild aan het denken over een offer. Toen hij tot het besef was gekomen dat het offer niet correct was, had hij te weinig tijd over om zijn eigen verdediging solide te houden.

Grote en voor ons vooral ook positieve verrassing was Arthur. Op bord 8 was hij geconfronteerd met de sterkste speler van Utrecht, GM Robin Swinkels. Arthur was geen moment onder de indruk van de rating en titel van de tegenstander. In een partij waarin beide spelers vele stukken aangevallen lieten staan maakte Robin vermoedelijk een rekenfout, die koelbloedig werd afgestraft.

De belangrijke staartborden Rudy, meestal als een van de laatsten klaar, had het van begin af aan naar zijn zin. Al snel had hij een klein plusje. Een pluspion werd eenvoudig verzilverd toen Dharma Tjiam zijn stukken wat ongelukkig neerzette.

Mark werd geconfronteerd met Jelmer Jens, een tegenstander waar hij nog wat rekeningen mee te vereffenen had (hij kwam zo snel tot twee eerdere competitienederlagen). En tegen een getergde cq gewaarschuwde Mark is lastig verdedigen. Nog net voor de tijdcontrole werd het 4,5-1,5.

Op basis van de resterende stellingen werd toen uitgegaan van de bekende 5-5, waarbij alleen van Edwin nog een halfje werd verwacht. Na de ingecalculeerde nederlagen van Raoul (en ik had tegenstander Chiel van Oosterom nog duidelijk gezegd het rustig aan te doen) en Martin (kansloos offer tegen Martijn Dambacher) kwam dat halfje van Edwin inderdaad op het scorebord. Maar in het laatste half uur kwam daar nog een leuke surprise bij. Jan-Willem stond in het eindspel twee pionnen achter tegen Joost Michielsen, maar in de slotfase liet deze de stelling erg glippen om vervolgens tot ieders verrassing remise aan te bieden, een voorstel dat zonder ook maar een moment van twijfel door Jan- Willem werd aangenomen. 5,5-4,5, een flitsende start. Nu moeten we hier over twee weken bij ons jaarlijkse uitstapje naar Groningen maar gelijk een leuk vervolg aan geven.

LSGUtrecht 5½ - 4½
Jan-Willem de Jong Joost Michielsen ½ - ½
Mark van der Werf Jelmer Jens 1 - 0
Edwin van HaastertBenjamin Bok½ - ½
Eelke Wiersma Thomas Willemze 1 - 0
Marin Roobol Martijn Dambacher 0 - 1
Raoul van KetelChiel van Oosterom 0 - 1
Michiel Bosman Jeroen Willemze ½ - ½
Arthur PijpersRobin Swinkels 1 - 0
Ivo WantolaMenno Okkes0 - 1
Rudy van Wessel Dharma Tjiam1 - 0
Tekst: Folkert Jan Geertsma


Voorbeschouwing

Never sure what's in the future

Never know gotta wait and see

Always ends with a different picture

Than you thought it would turn out to be

In plaats van bovenstaand fragment van een songtekst had de voorbeschouwing voor het seizoen 2010-2011 voor wat betreft de meesterklasse ook eenvoudig kunnen beginnen met "Crisis, what crisis?" of "It's all about the money. I don't think it's funny, to see us fade away".

Teamleider Geertsma

Die laatste songtekst, afkomstig van Meja, heeft dan vooral betrekking op een steeds vaker voorkomend fenomeen, sterke spelers, ja ook top GM's, die vanwege het geld niet meer uitkomen voor een team in de meesterklasse. Volgens sommigen slecht voor het schaken, of in elk geval de publiciteits waarde ervan omdat de meesterklasse naar een te laag niveau zou afglijden.

Ik denk daar wat anders over. Publiciteit voor het schaken komt niet alleen van de meesterklasse. En een regionaal team met naar ik begrepen heb o.a. Sokolov en Yge Visser geeft bij mij een deja-vu: Koningsclub Bergen, het speeltje van Anfried Pagel. En dat speeltje zorgde indertijd wel voor veel publiciteit.

Aandacht van de pers, of in z'n algemeenheid aandacht van mensen, krijg je nu eenmaal vooral met sensatie, afwijkingen, sportieve topprestaties,e.d., en daar voldoet een normaal verlopende meesterklassecompetitie niet aan. Let op mijn woorden in de eerste ronde zal de meeste aandacht niet gaan naar de toppers van HSG, die winnen toch wel, maar naar de rentree bij Caissa van Paul van der Sterren, hoe sterk speelt hij nog ?

Uit bovenstaande alinea's is het al af te leiden: de crisis lijkt het komende seizoen meer invloed te krijgen op de KNSB-competitie. Ik schrijf hier bewust lijkt, want wie weet hebben Rotterdam en/of Groningen straks toch weer ineens meer geld te besteden en komen deze teams weer terug op of boven de sterkte van het vorige seizoen.

LSG heeft de "luxe" volkomen onafhankelijk te zijn van sponsoren, maar heeft mogelijk ook iets in kracht ingeboet. Chiel van Oosterom vertrekt naar Utrecht en zal worden vervangen door Arthur Pijpers die vorig seizoen veel indruk maakte in het tweede (5,5 uit 7) en als invaller in het eerste (een bijzonder overtuigende zege op Sarah Hoolt).

Ik heb het over mogelijk iets in kracht ingeboet omdat ik tegelijkertijd constateer dat spelers als Eelke (LCT) en Jan-Willem (Inventi) recent zeer goede prestaties hebben laten zien. En met minder bedenktijd hebben ook Edwin (OGD) en Rudy (NK Snelschaken) laten zien dat de vorm er is. In de afgelopen twee seizoenen zijn er bij LSG 1 vijf titelnormen gescoord hopelijk wordt dat aantal dit seizoen nog verhoogd.

Het mag duidelijk zijn ik verwacht weer het een en ander van LSG 1. Kampioen zullen we niet worden. HSG, met Giri als vervanger voor De Vreugt, is weer huizenhoog favoriet. Een plaats in het linkerrijtje acht ik wel weer mogelijk. Veel zal afhangen van hoe sommige teams hun (beperkte) middelen gaan inzetten. Zien zij LSG als het team waar tegen de matchpunten moeten worden behaald of ?

En dan zijn we weer terug bij de songtekst waarmee ik de voorbeschouwing begon. Ik acht de kans groot dat er veel invloed uitgaat van de inzet van de beperkte financiele middelen, en dat maakt de toekomst lastig te voorspellen. Maar angst voor die toekomst heb ik zeker niet, angst is alleen maar een slechte raadgever heb ik ooit geleerd.



Belangrijkste teamwijzigingen op basis van info van websites en het Utrecht schaakforum (vergelijking met de doorgegeven opstellingen 2009/2010):
HSG: Dennis De Vreugt weg, Anish Giri nieuw
Utrecht: Christov Kleijn weg, Chiel van Oosterom nieuw
Rotterdam: Reinderman, Bosch, Miedema en Peng weg, Samir Akrawi nieuw , Rogier Van Arkel en Michiel Besseling komen uit tweede
LSG: Chiel van Oosterom weg, Arthur Pijpers komt uit tweede
Groningen: Sokolov, Rotstein, Danielian, Ris, Lanchava, Rietman weg Paulet, Wempe, Mostertman, Houtman, Donker, Riemens voornamelijk uit tweede
Apeldoorn: onbekend
HMC: Giri weg Welling en Abeln niet in basis HMC, Kleijn, Miedema en Bosch nieuw
ESGOO: Oscar Lemmers en Jaap de Jager weg, Zyon Kollen komt uit tweede
Voerendaal: Saltaev, Lemmers en Jurgen Kaufeld nieuw
Caissa: rentree Van der Sterren.
Tekst: Folkert-Jan Geertsma